Jozef Marius Rodriguez

Tot de Surinaamse verzetshelden die tijdens de Tweede Wereldoorlog het leven lieten, behoort ook Jozef Marius Rodriguez. Hij maakte deel uit van de Nijmeegse verzetsgroep Vrij Nederland.

Jozef Marius Rodriguez werd in 1900 geboren als zoon van Leopold Rodriguez en Magdalena Cornelia Mehciz, een omkering van de naam Zichem. In 1924 trouwde hij in het Nederlandse Nijmegen met Rosa Helena Adam, met wie hij meerdere kinderen kreeg.

Als sergeant bij het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger kwam Rodriguez tijdens de oorlog in contact met een verzetsgroep onder leiding van Ernest George van Geuns, geboren in 1898 te Soerabaja en een oud-koloniaal. In 1942 verschenen er in Nijmegen steeds meer illegale kranten, waaronder Vrij Nederland, dat in Amsterdam was opgericht door protestantse jongeren. Rond van Geuns vormde zich een klein gezelschap, grotendeels bestaande uit oud-Indiëgangers, dat zich bezighield met de verspreiding van dit blad en andere illegale publicaties. Parallel hieraan zorgde een groep rond de communist Jan Davelaar voor de georganiseerde distributie van De Waarheid.

Rodriguez speelde een actieve rol: hij onderschepte radioberichten uit Londen en verspreidde kranten en pamfletten. In 1944 werd hij echter gearresteerd door de beruchte Wiebe. Na eerst te zijn vastgezet in Arnhem, werd hij overgebracht naar kamp Amersfoort. Daar werd hij, als represaille voor aanslagen op Duitse militairen in Nijmegen, gefusilleerd op de Leusderheide.

Na de oorlog werd zijn lichaam begraven aan de Daalseweg in Nijmegen. In het najaar van 1969 werd hij herbegraven op het Ereveld Vredehof in dezelfde stad. In de rouwadvertentie die achteraf werd geplaatst, stond te lezen dat hij “als offer voor Nijmegen is gevallen.” Zijn naam is ook te vinden op het oorlogsmonument in Paramaribo, waardoor zijn moed en opoffering blijvend worden herdacht.

Door redactie